Tàn cuộc

1. Tàn cuộc, để một cuộc chơi mới bắt đầu. Cứ như thể mới hôm qua, tôi còn kề cổ dưới lưỡi kiếm rỉ máu mà đợi hồi kèn đồng vang mừng thắng trận. Nhưng hoá ra thời đã điểm, và khói cũng kịp tan, khi tôi còn chưa sực tỉnh được khỏi cơn mơ. Rồi tôi mở mắt, thấy trời lại xanh cỏ trắng hoa vàng, thấy bình minh lại về đôi nhạn bay xoắn xuýt, thấy dòng sông vẫn chảy đều một nhịp thở thơ ngây, như hồn nhiên, như tuổi thơ đã mất, nay tìm lại, hoá ra chỉ nhàu nát trong lòng bàn tay. Sao tôi dám chắc mình không mơ. Sao tôi dám chắc sau cơn mơ này không phải một cơn mơ khác, và đời người đau đáu những khung trời, đau đáu những cơn mơ? Còn bầu trời, nếu nhắm mắt, lại mở ra, có phải sẽ hoá thành màu tím?

Nhưng tàn cuộc. Thật. Không con bồ câu nào bay thẳng lên đỉnh trời, miệng ngậm cành ô liu, vỗ cánh xông ra từ đám mây của thiên thần mà chỉ dấu. Khi nào cuộc chơi mới bắt đầu? Hay nó đã sớm bắt đầu? Tôi không nghe tiếng súng nổ? Bây giờ mới dấm dúi chạy, có còn kịp chăng?

Sao tôi cứ mãi chạy. Mãi chạy dù cuộc đã tàn. Mãi chạy, khói thuốc bốc lên từ xác lá đã rụi thành tro. Mãi chạy, hoa nở từ mùn của bầy cá chết. Mãi chạy, mây nối thành dải từng hơi sương. Chạy, chạy mãi, chết vẫn chạy, chết cứ chạy, chết là chạy, là sống, là bâng quơ, nhưng cũng ra gì, cũng không đến nỗi tệ, cũng nên một hơi thở vừa tầm loài người.

Hoá ra cuộc vẫn chưa tàn. Hoá ra cuộc đã tàn. Hoá ra thời là thế. Hoá ra chẳng có gì hoá ra cả. Một ông già mù, một con chó nhỏ, một mớ vải thô, một đống lộn xộn cái xác không hồn bày bừa nhôn nhổn trần thế đau thương, chớ ngộn, sẽ buồn nôn.

2. Phi lý của hiện sinh, phi lý của đời người, phi lý chỉ gặp gỡ nơi trí óc nhân loại có khả năng tự vấn và ý thức về nỗi đau, vẫn luôn là một tồn tại trước hết và sau cùng. Khoảng lang bạt của ngươi chỉ là quãng vô nghĩa giữa khước từ và chấp nhận sự thật.

Người rắc mấy đốm lửa ấy vào lưỡi ngươi, thứ chất nóng rực sáng và cay đắng của mặt trời, của chân lý được mặc khải, khi giác quan ngươi còn chưa được chuẩn bị đủ để đón lấy áp lực của nó. Người bảo ngươi gắng chịu một chút, và ngươi sẽ thấy hơi tê, sau cùng, sẽ không còn rung động trước cuộc biến thiên vĩ đại nào của đồng loại nữa. Ngươi những muốn chối từ. Ngươi chẳng bao giờ chấp thuận. Ngươi cuốn gói khỏi nhà Người với mấy đồng bạc lẻ trong tay và tiêu hoang trên đường bụi gió cuốn. Nhưng gió không làm ngươi cóng lạnh nữa. Nước không làm ngươi teo da. Và đá không làm ngươi chảy máu. Nhưng ngươi là kẻ vô ơn. Ngươi còn chưa thạo cách đánh vần mấy chữ cảm tạ.

Rồi ngươi chẳng đi được bao xa nữa. Người ta lại xua đuổi ngươi. Người ta bảo ngươi về lại căn nhà của mình, về vườn nho với những người tá điền còn được trả công hậu hĩnh hơn cả lão nông cuốc ruộng. Ngươi cố níu lấy áo họ, họ chỉ cáu kỉnh rồi phẩy tay "không được, không được". Rồi ngươi như con chó lạc nhớ nhung vòng dây xích từng quấn lấy cổ mình. Ngươi nhận ra ngươi chẳng đủ khả năng để tự kiếm lấy miếng ăn. Ngươi nhận ra người ta nói đúng. Về ngươi. Về tương lai ngươi. Và về những gì ngươi có thể làm bấy giờ để tình trạng bớt tồi tệ hơn. Ngươi lại cất tiếng cầu xin với nỗi hổ thẹn. Ngươi biết bỏ Người ngươi cũng chẳng còn điểm tựa. Ngươi, con chiên lạc Người lại đem về căn nhà của mình và giết con dê béo nhất đặng ăn mừng. Ngươi, con vẹt nhỏ Người cố tình mở hờ cánh cửa lồng ra, để ngươi bay theo nỗi cám dỗ của chân trời cao rộng, rồi lại loay hoay tìm cách quay về. Ngươi sẽ tỏ lòng thành kính "con đắc tội với Trời và với Cha". Người lại ôm ngươi, lại thì thầm vào tai ngươi những điều răn tội lỗi.

Chuyến đi của ngươi chỉ ngót hai giờ đồng hồ. Hai giờ đồng hồ khiến ngươi già đi bao nhiêu tuổi. Hoá ra người ta có thể lớn lên như thế chỉ trong hai giờ đồng hồ. Trong một phút đốn ngộ, mọi giọt lệ từng hằn sâu trên khoé mắt chóng đã khô, và dù còn hơi mỏi, ngươi thấy hồ nước sau ô cửa kính nhà lại trở nên trong veo mà không còn mờ đục nữa.